Γι’ αυτό ονόμασε Ευαγγέλιο την εξιστόρηση του βίου και τη διδασκαλία του Κυρίου…
(Αγ. Ιωάννου Χρυσοστόμου)
Θα έπρεπε να μην έχουμε ανάγκη από τη βοήθεια των γραπτών κειμένων, αλλά να εμφανίζουμε τόσο καθαρό βίο, ώστε αντί για τη βοήθεια των βιβλίων να ενεργεί κατευθείαν στις ψυχές μας η χάρις του αγίου Πνεύματος. Και όπως τα βιβλία είναι γραμμένα με μελάνι, έτσι θα έπρεπε οι καρδιές μας να είναι γραμμένες με το Πνεύμα. Επειδή όμως απομακρύναμε από μας αύτη τη χάρη, ας αποδεχθούμε με χαρά αυτή τη δεύτερη πορεία.
Το ότι η προηγούμενη κατάσταση ήταν καλύτερη, το φανέρωσε ο Θεός και με εκείνα που είπε και με εκείνα που έκανε. Γιατί και με το Νώε και με τον Αβραάμ και τα τέκνα τους και με τον Ιώβ και το Μωυσή ο Θεός δεν συνομιλούσε με γραπτά κείμενα, αλλά κατευθείαν ο ίδιος προσωπικά, γιατί εύρισκε τη σκέψη τους καθαρή. Αλλά επειδή όλος ο λαός των Εβραίων έπεσε στο βυθό της κακίας, χρειάστηκαν τα γραπτά κείμενα και οι πλάκες και η υπενθύμιση με τη βοήθειά τους. Και αυτό, όπως θα παρατηρήσει κανείς, συμβαίνει όχι μόνο με τα πρόσωπα της Παλαιάς Διαθήκης, αλλά και της Καινής. Πραγματικά, ούτε στους Αποστόλους έδωσε κάτι γραπτό ο Θεός, αλλά υποσχέθηκε να τους δώσει αντί για κείμενο τη χάρη του αγίου Πνεύματος. «Εκείνος γαρ υμάς αναμνήσει πάντα» (Ιωάν. 14, 26). Και για να πληροφορηθείς ότι η προηγούμενη κατάσταση ήταν πολύ καλύτερη, άκουσε τι λέγει ο προφήτης: «Διαθήσομαι υμίν διαθήκην καινήν, διδούς νόμους μου εις διάνοιαν αυτών, και επί καρδίας γράψω αυτούς, και έσονται πάντες διδακτοί Θεού» (Ιερ. 31, 35). Και ο Παύλος, θέλοντας να δείξει αυτήν την ανωτερότητα της χάρης του αγίου Πνεύματος, έλεγε ότι έχει πάρει νόμο «ουκ εν πλαξί λιθίναις, αλλ’ εν πλαξί καρδίας σαρκίναις» (Β’ Κορ. 3, 3). Επειδή όμως με το πέρασμα του χρόνου παρασύρθηκαν στο κακό, άλλοι σε θέματα πίστης και άλλοι στη ζωή τους, χρειάστηκε πάλι η υπενθύμιση με τα γραπτά κείμενα. Εννόησε λοιπόν πόσο μεγάλο κακό είναι, όταν εμείς που οφείλουμε να έχουμε τόσο καθαρή ζωή ώστε να μην έχουμε ανάγκη γραπτών κειμένων αλλά να προσφέρουμε τις ίδιες τις καρδιές μας στο άγιο Πνεύμα αντί για βιβλία, και πάλιν τώρα να μη χρησιμοποιούμε όπως πρέπει το δεύτερο αυτό φάρμακο. Γιατί αν συνιστά βαρεία ενοχή το να έχουμε ανάγκη γραπτών κειμένων και να μη προσελκύουμε άμεσα τη χάρη του Πνεύματος, σκέψου πόσο μεγαλύτερη είναι η ενοχή μας όταν ούτε και μετά τη βοήθεια αυτή θέλουμε να ωφεληθούμε, αλλά περιφρονούμε την αποκάλυψη του Θεού ως μάταιη και ανώφελη. Για να μη γίνει κάτι τέτοιο, ας προσέχουμε με ακρίβεια τα ιερά κείμενα και ας μάθουμε πώς παραδόθηκε ο παλαιός νόμος και πώς η Καινή Διαθήκη.
Πώς λοιπόν δόθηκε ο νόμος της Παλαιάς Διαθήκης και πότε και που; Στην έρημο, στο όρος Σινά, καθώς καπνός και φωτιά ανέβαινε από το όρος, ηχούσε η σάλπιγγα, έπεφταν βροντές και αστραπές και ο Μωϋσής έμπαινε στο γνόφο. Στην Καινή Διαθήκη όμως δεν έγινε έτσι· ούτε σε έρημο, ούτε σε όρος, ούτε με καπνό και σκότος και γνόφο και θύελλα. Αλλά όλα έγιναν με πολλή ηρεμία, στην αρχή της ημέρας, σε σπίτι, εκεί όπου όλοι καθόντουσαν μαζί. Γιατί γι’ αυτούς που υστερούν σε λογική και είναι ανυπότακτοι χρειαζόταν μία υλική παρουσίαση των πραγμάτων, δηλαδή έρημος, όρος, καπνός, ήχος της σάλπιγγας και τα άλλα τα σχετικά. Για εκείνους όμως που βρίσκονται σε ανώτερη νοητική κατάσταση και διαθέτουν προθυμία και έχουν ξεπεράσει την κατάσταση της απλής σωματικής αντίληψης 6εν υπήρχε καμιά ανάγκη για τέτοια πράγματα. Κι αν την ημέρα τής Πεντηκοστής ακούστηκε βουή, αυτό δεν έγινε για τους Αποστόλους αλλά για τους Ιουδαίους που ήταν εκεί, και για χάρη τους φανερώθηκαν και οι πύρινες γλώσσες. Γιατί αν και ύστερα από αυτά τα περιστατικά οι Ιουδαίοι είπαν «γλεύκους μεμεστωμένοι εισί» (Πραξ. 2, 13), πολύ περισσότερο θα έλεγαν τέτοια πράγματα αν δεν είχαν δει κανένα δείγμα της παρουσίας του Θεού. Στην Παλαιά Διαθήκη, προηγήθηκε η ανάβαση του Μωϋσή και τότε κατέβηκε ο Θεός. Έδώ, αφού η ίδια η φύση μας οδηγήθηκε στον ουρανό ή μάλλον στο βασιλικό θρόνο, τότε κατεβαίνει το Πνεύμα. Εάν όμως το άγιο Πνεύμα ήταν κατώτερο από το Θεό Πατέρα, δεν θα ήταν μεγαλύτερα και πιο αξιοθαύμαστα τα γεγονότα. Όντως αυτός ο τρόπος της αποκάλυψης είναι ανώτερος και τα κατορθώματα λαμπρότερα. Γιατί οι Απόστολοι δεν κατέβηκαν από το όρος κρατώντας στα χέρια πέτρινες πλάκες, όπως ο Μωϋσής· αλλά πήγαιναν παντού, γινόμενοι με τη χάρη του Θεού οι ίδιοι ζωντανά βιβλία και νόμοι, φέρνοντας μέσα στο νου τους το άγιο Πνεύμα και αναβλύζοντας πλούτο δογμάτων και χαρισμάτων και όλων των αγαθών. Έτσι κέρδισαν τις τρεις χιλιάδες, τις πέντε χιλιάδες, τους δήμους όλης της οικουμένης, γιατί ο Θεός ήταν που μιλούσε με τη γλώσσα τους σε όλους όσους πλησίαζαν. Με το Πνεύμα του Θεού φωτίστηκε και ο Ματθαίος και έγραψε αυτά που έγραψε, ο Ματθαίος ο τελώνης. Γιατί ναι, δεν ντρέπομαι να τον προσφωνώ με το επάγγελμά του, ούτε αυτόν, ούτε τους άλλους. Αυτό αποδεικνύει πολύ περισσότερο και τη χάρη του αγίου Πνεύματος και την προσωπική τους αρετή.
Και σωστά ο Ματθαίος ονόμασε «ευαγγέλιο» το σπουδαίο του γραπτό. Γιατί εξαγγέλλει σε όλους μ’ αυτό ειδήσεις μεγάλες: κατάργηση της τιμωρίας και συγχώρεση των αμαρτιών δικαιοσύνη και αγιασμό και απολύτρωση και υιοθεσία και κληρονομιά των ουρανών συγγένεια με τον Υιό του Θεού· κι όλα αυτά σε μας τους εχθρούς, τους ανόητους κι αναίσθητους, που βρισκόμαστε στα σκοτάδια. Ποιά λοιπόν απ ‘ τις πιό καλές ειδήσεις του κόσμου θα μπορούσε να συγκριθεί με τούτες εδώ; Ο Θεός στη γη, ο άνθρωπος στον ουρανό, όλα συνενώθηκαν: άγγελοι χορεύουν με ανθρώπους, άνθρωποι επικοινωνούν με αγγέλους και με τις άλλες επουράνιες δυνάμεις· και βλέπεις να καταλύεται ο χρόνιος πόλεμος, να συμφιλιώνεται ο Θεός με την ανθρώπινη φύση, να ντροπιάζεται ο διάβολος, να δραπετεύουν οι δαίμονες, να καταλύεται ο θάνατος, να ανοίγει ο Παράδεισος, να εξαφανίζεται η κατάρα, να θανατώνεται η αμαρτία, να απομακρύνεται η πλάνη, να ξανάρχεται η αλήθεια, ο λόγος της ευσέβειας να σπέρνεται παντού και να ευδοκιμεί, η πολιτεία των ουρανών να φυτεύεται στη γη, οι επουράνιες δυνάμεις να επικοινωνούν με άνεση μαζί μας και οι άγγελοι να επισκέπτονται συνεχώς τη γη, μεγάλη ελπίδα να υπάρχει για τα μέλλοντα. Γι’ αυτό ονόμασε Ευαγγέλιο την εξιστόρηση του βίου και τη διδασκαλία του Κυρίου…
(Υπόμνημα εις το κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον. Προοίμιο. Μετάφραση: Γιάννης Λάππας)
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου